η ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ στην υπηρεσία της ΤΕΧΝΗΣ

Cappella Sistina (ή Cappella Magna): Οι νωπογραφίες (Frescoes) μετά από αιώνες έκθεσης σε παράγοντες που αλλοίωναν την αρχική τους λάμψη, «ξαναζωντάνεψαν» με ένα παράτολμο εγχείρημα: 

Κατά τις περιόδους 1980-1989 (οροφή) και 1990 – 1994 (Δευτέρα Παρουσία) αφαιρέθηκε το παχύ στρώμα σκόνης και καπνιάς, το οποίο είχε συσσωρευτεί εδώ και αιώνες ιδίως από μανουάλια και καντήλια, καθώς και το στρώμα κόλλας από ζωικά λίπη και βερνικιού.

Μόλις ολοκληρώθηκαν οι εργασίες, ειδικοί και κοινό εξεπλάγησαν! Αποκαλύφθηκαν φωτεινά και έντονα χρώματα. Αποκαλύφθηκε ένας άλλος, τελείως διαφορετικός Μιχαήλ Άγγελος! Ανατράπηκαν εσφαλμένες εκτιμήσεις, ειδικών και μη, που ίσχυαν για αιώνες. 

Πριν την αποκατάσταση:

Μετά την αποκατάσταση:

Τα δυνατά και φωτεινά χρώματα βοηθούσαν ώστε ο επισκέπτης του παρεκκλησίου να βλέπει την οροφή με τις νωπογραφίες καθαρά, αν σκεφτούμε τα στενά και λίγα παράθυρα που είχε το φυσικό φως για να εισέλθει, όπως και τον φωτισμό του χώρου στις αρχές του 16^ου αιώνα! 

Πριν την αποκατάσταση:

Μετά την αποκατάσταση:

Σήμερα ο χώρος φωτίζεται με 7.000 λάμπες LED ψυχρού φωτός έχοντας ειδικό σύστημα εξαερισμού. Οι δέσμες φωτός είναι ελεγχόμενες (με λοβούς) από Modules της Osram που κατασκευάστηκαν για αυτό το σκοπό, με το φως να διαχέεται χωρίς να επηρεάζει τις νωπογραφίες. Τα συγκεκριμένα LED εκπέμπουν απειροελάχιστη υπέρυθρη ακτινοβολία. [dPk]

Χωρίς φωτισμό LED:

Με φωτισμό LED:

================================================================

η ΕΛΛΑΔΑ στις φλόγες, 2007

Ασχολούμαι με δορυφορικές παρατηρήσεις και την τεχνολογία που τις περικλείει, από το 2011, έχοντας αντίστοιχο λογισμικό για κάθε περίπτωση (Aerosol data analysis, Light pollution, G.I.S. κ.λπ.)
Εντυπωσιάστηκα γιατί αυτές οι πολύ σημαντικές φωτογραφίες που ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΔΟΥΝ ΟΛΟΙ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ, ήταν για χρόνια μη προσβάσιμες στο ευρύ κοινό, σε έκδοση με υψηλή ανάλυση (υπήρχαν μόνο σε χαμηλή).
Ελλάδα, 22 Αυγούστου 2007. Μέρα ηλιόλουστη. Τίποτε δεν προμήνυε αυτό που συνέβη τα επόμενα εικοσιτετράωρα:
23 Αυγούστου. Η πρώτη φωτιά, μικρή σε έκταση, φαίνεται στο πρωινό πέρασμα του δορυφόρου.
24 Αυγούστου. Τα μέτωπα ενώ τα χωρίζει μεγάλη απόσταση, ως δια μαγείας μέσα σε λίγες ώρες φτάνουν τα οκτώ με δέκα.
Με σύμμαχο ανέμους που έπνεαν δυτικά, η κατάσταση επιδεινώνεται ραγδαία με αναζωπύρωση ΣΕ ΟΛΑ τα μέτωπα στις 26 Αυγούστου, τα οποία τώρα είναι περισσότερα από τριάντα!
Στις 25 & 26 Αυγούστου, άλλος δορυφόρος αποτυπώνει την έκταση μιας συμφοράς, από τις μεγαλύτερες της νεότερης ιστορίας της χώρας.
Δεκάδες οι νεκροί, μεταξύ των οποίων παιδιά και ανήμποροι ηλικιωμένοι, άνθρωποι που εγκλωβίστηκαν στα αυτοκίνητά τους στη μέση του δρόμου, ασύλληπτη σε έκταση καταστροφή του περιβάλλοντος, χιλιάδες τα ζώα που κάηκαν, χάσιμο περιουσιών…
Αυτές οι εικόνες αρκούν για να μας ταρακουνήσουν; Όσα φέρνει η ώρα…[dPk]

ΑΓΙΟΚΑΜΠΟΣ Λάρισας - ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ: ορίζοντας και μετρήσεις

Καλησπέρα με χθεσινές «ζεστές» μα όχι «ξαναζεσταμένες» εικόνες. 
Πολλά χαρακτηριστικά και φαινόμενα μαζί σε μια συγκριτική φωτογράφηση με χρονική διαφορά 15 min.
Καμπυλότητα Γης, αισθητός-γεωμετρικός ορίζοντας, απώλεια προοπτικής στη φωτογραφία με οφθαλμαπάτη και τέλος, λανθασμένος υπολογισμός απόστασης με ενδιάμεσα φυσικά εμπόδια.
Πίσω από τους λόφους σε απόσταση 8 λεπτών με αυτοκίνητο, βρίσκεται η ακτογραμμή του Αγιόκαμπου. Σύννεφα φαίνεται να μαζεύονται πάνω από την παραλία, κάτι βέβαια που δεν ισχύει.
Η εικόνα αποτελείται από διαφορετικών εικόνων «κολλάζ της φύσης»· τα σημεία φαίνονται σαν ένα, ενώ βρίσκονται μακριά και απέχουν πολύ το ένα από το άλλο.
Αναλύοντας το δορυφορικό image, τα πρώτα αιωρούνται πάνω από το πρώτο πόδι της Χαλκιδικής σε απόσταση 75 χιλιομέτρων ανατολικά από το σημείο λήψης της πρώτης φωτογραφίας, ενώ τα δεύτερα σε απόσταση 110 χιλιομέτρων, πάνω από το δεύτερο πόδι της Χαλκιδικής (με την παραλία του Αγιόκαμπου να βρίσκεται μόλις 12 χλμ. σε ευθεία από το σημείο αρχικής λήψης).
Στις τελευταίες εικόνες με τα σύννεφα στο βάθος της θάλασσας (έχουμε ήδη αλλάξει θέμα, πήραμε γεωγραφία), έχεις την εντύπωση πως αγναντεύεις το νότιο Ειρηνικό από κάποιο νησάκι της Γαλλικής Πολυνησίας.
Οι διαφορές είναι δύο και βασικές· εδώ δεν υπάρχουν ‘σφυροκέφαλοι’ (www.sharkattackdata.com/place/french_polynesia) και το κλίμα είναι ήπιο χωρίς εκείνη την υγρασία του τροπικού κλίματος, που σε συνδυασμό με υψηλή θερμοκρασία σε συνθλίβει… [dPk]

SANDSTORM Over CRETE

Σημερινές φωτο: (Sandstorm over Crete)
Ο ελληνικός χώρος βάλλεται συχνά από ανεμοθύελλες προερχόμενες από τη Σαχάρα, οι οποίες περνώντας τη Μεσόγειο θάλασσα φθάνουν εξασθενημένες χωρίς την αρχική ένταση και πυκνότητα. 
Σήμερα μια δυνατή ανεμοθύελλα πλάτους 90 χλμ., εκτοξεύεται πάνω από τη Μεσόγειο και παίρνοντας μετέπειτα δυτική πορεία χτυπά την ανατολική Κρήτη.
Οι δύο φωτογραφίες απέχουν χρονικά δύο ώρες περίπου.

Leonardo Da Vinci: Manuscripts ή ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ που έκανε τις τέχνες επιστήμη, και την επιστήμη τέχνες

Φωτοαντίγραφα* σημειώσεων του Leonardo Da Vinci. 
Γράφτηκαν σε αυτό το σημειωματάριο απο τον ίδιο, μεταξύ 1478 - 1518. 
Αυτός ο υπεράνθρωπος, ο αιώνιος και πολυπράγμων επιστήμονας-παιδί της Αναγέννησης (κάπως έτσι είναι ο ορισμός του επιστήμονα· βλέπε Ράδερφορντ, Μπορ, Παπανικολάου κ.α.), κρατούσε σημειώσεις στα ιταλικά γράφοντας ανάποδα ή ανάστροφα έστω (Mirror writing). 
Κανείς μέχρι σήμερα δεν γνωρίζει** τον λόγο. Διάφορες εκδοχές υπάρχουν, αλλά παραμένουν μόνο εκδοχές και τίποτε περισσότερο.
*(British Library)

** Έχω μία δική μου εκδοχή... την μελετάω...

ΟΡΙΖΟΝΤΑΣ, ΘΕΣΣΑΛΙΑ & Β. ΑΙΓΑΙΟ

Εντυπωσιακό άνοιγμα-σχισμή όπως φαίνεται στις δύο σημερινές φωτογραφίες (30/9, από ηπειρωτική περιοχή της κεντρικής Ελλάδας + εικόνα πάνω από Θερμαϊκό και Β. Αιγαίο). Μια επίγεια και μια δορυφορική.
Η σχετικότητα βρίσκεται παντού στην καθημερινότητά μας.
Στον ορίζοντα μπροστά μας όλα αυτά που κοιτάμε (και που σπανίως παρατηρούμε) σε τι απόσταση βρίσκονται; Πώς τα βλέπουν οι άλλοι και πώς εμείς;
Στο παρελθόν, κάποιοι άνθρωποι υπολόγιζαν (οπτικά πάντα, δίνοντας σημασία στην παραμικρή μεταβολή) τις καιρικές συνθήκες που επικρατούσαν εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά τους.
Κοιτώντας σε μεγαλύτερη γωνία από τον ορίζοντα, έχουμε την εντύπωση (για αντικείμενα ή φαινόμενα) ότι βρίσκονται ή λαμβάνουν χώρα κοντά στις περιοχές μας.
Ενώ ο Ερατοσθένης υπολόγισε μόνο με ένα ραβδί 2.200 χρόνια πριν, την περίμετρο της γης, με εξίσου απλό τρόπο ο Πυθαγόρας μας βοηθάει σήμερα -με το πασίγνωστο θεώρημά του- να κατανοήσουμε καλύτερα τις αποστάσεις στον κόσμο των γήινων φυσικών φαινομένων.
Με υψηλή ατμοσφαιρική καθαρότητα διακρίνεις μεγάλα αντικείμενα σε ευθεία 40 – 50 χλμ. Μιλάμε για ευθεία στον ορίζοντα, πάντα από την επιφάνεια της θάλασσας (το ύψος της θέσης σου χρησιμοποιείται για να βρεις το «τελείωμα» του ορίζοντα, καθώς όσο πιο ψηλά ανεβαίνεις τόσο κερδίζεις «εκμεταλλεύσιμη απόσταση» για παρατήρηση). [dPk]

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΤΡΑΧΑΝΑΣ

(Σεπτέμβριος 2017. Εικόνες του χθες, σήμερα)

Σε κάποιο ημιορεινό χωριό*, οι κυρίες Τασία και Κατίνα, συνεχίζουν μια παράδοση αιώνων. 
Με τρόπο περίτεχνο, παρασκευάζουν μια από τις πιο πλήρεις τροφές της ελληνικής υπαίθρου. Η διαδικασία από τη συγκέντρωση του πρόβειου γάλακτος μέχρι το τελικό κοσκίνισμα διαρκεί τρεις έως τέσσερις μέρες.
Στις επόμενες γενιές, το μόνο που θα θυμίζει τη διαδικασία, θα είναι η απάντηση-κλισέ των γνωστών εξυπνάκηδων στην ερώτηση: 

–Τι κάνεις;

–Απλώνω τραχανά!

[κι ας μην τον έχουν δει ποτέ...]

Στην τελευταία φωτογραφία, είναι ο γλυκός, από προηγούμενη διαδικασία.

**Ο Έρικ, όπως σε κάθε μας βήμα, παρακολουθεί από κοντά
[* το γραφικό Συκούριο, στους πρόποδες του Κισσάβου, δεν φημίζεται μόνο για το λάδι, το κρασί, το τσίπουρο και τις ρουκέτες (βλέπε 17Ν, Χριστούγεννα 1989), αλλά και για τον τραχανά και το μπουρανί]. [dPk]

ΜΕΛΙ ΣΠΙΤΙΚΟ

Ο αληθινός «χρυσός» στα χέρια του 82χρονου κυρ-Γιάννη. 
Είναι γνωστό ότι το ανόθευτο μέλι -κυρίως από άνθη- πήζει πολύ εύκολα, δηλαδή ζαχαρώνει (κρυσταλλοποιείται).
Διατυπώνοντας το παραπάνω κάπως διαφορετικά, θα λέγαμε ότι όλα τα άλλα (που δεν ζαχαρώνουν) έχουν «εμπλουτιστεί» με λίγο ή περισσότερο γλυκόζη ή έχει αναμειχθεί σε αυτά μέλι υπερθερμασμένο.

Η σκοτεινή ζώνη από την έκλειψη ηλίου πάνω από τη Β. Αμερική

Η σκοτεινή ζώνη από την έκλειψη ηλίου πάνω από τη Β. Αμερική, ορατή ως μερική έκλειψη σε όλη την έκταση των ΗΠΑ και ως ολική πάνω από το 1/3 των πολιτειών, όπως καταγράφηκε από την πολυχρωματική κάμερα που είναι εγκατεστημένη στον δορυφόρο DSCOVR (Deep Space Climate Observatory).
Ο δορυφόρος, που καταγράφει τις ηλιακές καταιγίδες και γενικά τον διαστημικό καιρό, βρίσκεται ένα εκατομμύριο μίλια μακριά από τη Γη, στο σημείο που ονομάζεται «Lagrange 1».
Απόσταση κατά τη στιγμή της κεντρικής λήψης στην τέταρτη φωτογραφία: 1.585.864 Χλμ. (985,297 miles)
Γωνία δορυφόρου ως προς τον άξονα ήλιου – γης: 7,64°
[dPk]

ΑΝΑΤΟΛΕΣ ΣΕΛΗΝΗΣ, Σημεία παρατήρησης & μετρήσεις

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΛΥ ΑΠΑΙΤΗΤΙΚΟΥΣ:
Μπορείτε να το στείλετε στους φίλους σας, χαρίζοντάς τους μια πρωτότυπη πληροφοριακή ενημέρωση:
Ενδιαφέρει τους φυσιοδίφες – παρατηρητές, ερασιτέχνες ή επαγγελματίες φωτογράφους και γενικά όλους όσοι ενδιαφέρονται να βλέπουν (όχι μόνο να δουν απόψε) την πανσέληνο εν τη γενέσει, σε βαθύ πορτοκαλοκόκκινο στον ορίζοντα, στο σημείο που ο ουρανός «ενώνεται» με τη θάλασσα. Πρόκειται για διάφορα σημεία της χώρας μας από όπου ΠΑΝΤΑ φαίνεται. 
Οι δυτικοί παρατηρητές της ενδοχώρας και των νησιών δεν γίνεται να δουν την «ανάδυση» και όσοι θα βρίσκονται σε βουνό μόνο αν έχουν οπτική επαφή με θάλασσα, κοιτώντας ανατολικά, στην γραμμή του ορίζοντα, από 110 - 120 μοίρες (διόπτευση στον οριζόντιο άξονα). 
Στα νησιά που ανατολικά τους υπάρχει άλλο νησί (π.χ. από πολλά σημεία της Πάρου δεν φαίνεται, λόγω της Νάξου. Το ίδιο ισχύει για σημεία στη Φθιώτιδα και Βοιωτία τα οποία έχουν απέναντί τους ορεινούς όγκους της Εύβοιας).
ΔΕΝ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΜΑΝΤΕΨΕΤΕ, παρά μόνο να συμβουλευτείτε τον παρακάτω πίνακα που έφτιαξα (σημεία παρατήρησης με αλφαβητική σειρά). Όσοι δεν προσανατολίζονται εύκολα, έχω στο τέλος αναφορά το πώς γίνεται αυτό πρακτικά.*
Η πρώτη τιμή δείχνει τον πραγματικό χρόνο εμφάνισης (πιθανώς να μην είναι ορατή τα πρώτα λεπτά λόγω υγρασίας στο βάθος του ορίζοντα).
Η δεύτερη τιμή τον χρόνο που η εικόνα της πανσελήνου θα ανέρχεται μέσα από την υγρασία της ατμόσφαιρας σε συνάρτηση με τη διάθλαση του φωτός (με μικρή χρονική διαφορά δεν τη βλέπουμε στην αληθινή της θέση). Αυτό σε ύψος 10-15 μοιρών (παίρνοντας διόπτευση στον κατακόρυφο άξονα). 
Δηλαδή, υπολογίστε ΤΟΝ ΧΡΟΝΟ που θα αρχίσει να φαίνεται (ΕΝΑ ΤΕΤΑΡΤΟ της ΩΡΑΣ ΜΕΤΑ την ώρα που βλέπετε στην 1η ΣΤΗΛΗ). Να σημειωθεί ότι και στα γειτονικά γεωγραφικά σημεία που δεν υπάρχουν στη λίστα, ισχύουν ακριβώς οι ίδιες τιμές. Αρκεί να μην υπάρχουν εμπόδια. 
Θα είναι εντυπωσιακό το μέγεθός της (όχι αυτό που περιγράφεται στα ΜΜΕ, όπου λανθασμένα αναφέρεται το μέγιστο όταν «θα βρίσκεται ψηλά»), αλλά όταν θα βρίσκεται λίγο πάνω από την αχλή, με χρώμα βαθύ πορτοκαλί. Εννοείται όταν φτάσει ψηλά, φαίνεται από παντού το ίδιο, αλλά το έχουμε δει τόσες φορές και δεν έχει σχέση με αυτό που περιγράφουμε εδώ.
Στο σημείο λίγο πάνω από τον ορίζοντα, ο δίσκος φαίνεται στο 100% και σταδιακά μειώνεται πολύ αργά, βρισκόμενος στις 2 το μεσημέρι της επόμενης ημέρας στο 99%. Έτσι λοιπόν και αύριο βράδυ θα το βλέπουμε στο 99% της σημερινής μέρας, χωρίς βέβαια την έκλειψη.
Ενώ το έχω φωτογραφίσει παλαιότερα, δεν το έχω δει ποτέ μαζί με έκλειψη, τόσο χαμηλά στον ορίζοντα. Μάλλον θα είναι εντυπωσιακό. Θα το δούμε…
*Για να βρούμε την «ανάδυση»/ανατολή της πανσελήνου «μέσα από τη θάλασσα», εκτείνουμε το αριστερό μας χέρι στον βορρά (σαν να είναι δείκτης ρολογιού στις 12:00) και το δεξί χέρι με άνοιγμα λίγο μεγαλύτερο από ορθή γωνία (δείκτης ρολογιού στις 16:00). Από αυτή την κατεύθυνση (χέρι-δείκτης @ 16:00), θα δούμε την «ανατολή».
Αν δεν γνωρίζετε πού είναι ο βορράς σε σχέση με το μέρος που βρίσκεστε, δεν μπορώ να κάνω τίποτε από εδώ, ρωτήστε έναν βοσκό 😊 ή (κατεβάστε στο smartphone από το Google Play ένα οποιοδήποτε πρόγραμμα πυξίδας [Compass]). 
Χοντρικά, ο δείκτης μοιρών να είναι μεταξύ 350⁰ και 10⁰ ).
** ο πίνακας ισχύει για κάθε τέτοια περίοδο του Αυγούστου, με μικρή απόκλιση.
*** η φωτό είναι περσινή.
Καλή επιτυχία! [dPk 8/2017]